ΑΡΚΑΔΙ
Αθάνατη κορυφή
της ανθρώπινης Ιστορίας
Εκδήλωση μνήμης για τα 160 χρόνια από το Ολοκαύτωμα του Αρκαδίου, με Λόγο,
Εικόνα και Μουσική
ΚΩΣΤΗΣ ΗΛ. ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ
Συντ. Φιλόλογος Καθηγητής-
Θεολόγος- Συγγραφέας
www.ret-anadromes.blogspot.com
Η συναυλία αποτέλεσε μια ξεχωριστή καλλιτεχνική
κατάθεση, στην οποία η Μικτή Χορωδία
Ενηλίκων του «Μουσικού Καρπού» και η Ορχήστρα
Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Ν. Ρεθύμνης-
αποτελούμενη εξ ολοκλήρου από εκπαιδευτικούς μουσικούς- συνέπραξαν
υποδειγματικά, προσφέροντας μιαν υψηλού επιπέδου αισθητική και πνευματική
ανάδειξη του ιστορικού γεγονότος. Τον αφηγηματικό άξονα και την εκφορά του
ιστορικού Λόγου ανέλαβε ο Κωνσταντίνος
Μεργέμογλου.
Κεντρική φυσιογνωμία της καλλιτεχνικής αυτής σύμπραξης
υπήρξε ο Αντώνης Μαυράκης, καθηγητής
Μουσικής της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης, εμπνευστής και ιδρυτής του «Μουσικού
Καρπού», ο οποίος επωμίστηκε την ευθύνη της προετοιμασίας και της συνολικής καθοδήγησης
των συνόλων. Η κοινή πορεία των δύο σχημάτων ανέδειξε, παράλληλα, τη
δημιουργική δυναμική που γεννιέται όταν άνθρωποι με βαθιά αγάπη για την τέχνη
συσπειρώνονται γύρω από έναν υψηλό καλλιτεχνικό, ιστορικό και εθνικό σκοπό,
αποδεικνύοντας ότι η συλλογική προσπάθεια μπορεί να μετατρέψει την ιστορική
μνήμη σε ζωντανό πολιτιστικό γεγονός.
Μέσα από αυτό το δημιουργικό όραμα, το πρόγραμμα,
εμπνευσμένο από την Αρκαδική Εθελοθυσία,
κατόρθωσε, διά της τέχνης, να ζωντανέψει τόσο τα ηρωικά κατορθώματα των ημερών
εκείνων όσο και το ακατάλυτο σθένος της ελληνικής λαϊκής ψυχής, η οποία με
πολύμοχθους αγώνες και υπέρτατες θυσίες διεκδίκησε την εθνική και πνευματική
της ελευθερία. Η προσπάθεια της Μουσικής να αποδώσει το πατριωτικό θέμα της
βραδιάς υπήρξε βαθιά ουσιαστική.
οι νότες υπερέβησαν τα στενά όρια του πενταγράμμου και απέκτησαν φωνή μέσα από
τα χείλη των χορωδών. Έγιναν έτσι φορείς συλλογικής μνήμης και εθνικής
περηφάνειας, μεταφέροντας στο πολυπληθές μουσικόφιλο κοινό τον άνεμο της
ελευθερίας και της κρητικής λεβεντιάς.
Άλλωστε, η Μουσική δεν περιορίστηκε σε μιαν απλή
αισθητική αναπαράσταση των γεγονότων, αλλά επιχείρησε να διεισδύσει στον πυρήνα
τους, μετατρέποντας την ιστορική γνώση σε ζωντανή συγκινησιακή μέθεξη. Η
αληθινή αξία του πατριωτικού τραγουδιού έγκειται, ακριβώς, στην ικανότητά του
αυτήν. να μεταφέρει το
ιστορικό γίγνεσθαι από τη σφαίρα της ψυχρής πληροφορίας στον χώρο της
προσωπικής συγκίνησης, γεφυρώνοντας το χάσμα του χρόνου και καθιστώντας το
παρελθόν ζωντανό και οικείο.
Αυτή ακριβώς η σύζευξη της ιστορικής συνείδησης με τη μουσική
δημιουργία αποτυπώθηκε εύγλωττα στο ρεπερτόριο που παρουσιάστηκε στην
παρουσιαζόμενη συναυλία. Το πρόγραμμα περιλάμβανε συνθέσεις τόσο Ρεθυμνίων
δημιουργών (Α. Ζαχαράκη, Α. Μαυράκη
και Κ. Μουντάκη) όσο και έργα άλλων καταξιωμένων
δημιουργών (Στ. Σπεράντσα, Ιωάννη Πολέμη
και Α. Μαρκέλλου), μέσα από γνωστές
και εμβληματικές μελωδίες, όπως «Η Σημαία», «Το Αρκάδι» και «Από φλόγες η Κρήτη
ζωσμένη». Η προσεγμένη επιλογή των έργων συγκρότησε ένα αντιπροσωπευτικό
μουσικό πανόραμα με έντονο πατριωτικό χαρακτήρα, όπου ο μελοποιημένος λόγος
λειτούργησε ως γέφυρα ανάμεσα στη λυρική ευαισθησία και το ηρωικό ιδεώδες. Η
συναυλία κορυφώθηκε με την εκτέλεση του «Εθνικού Ύμνου», σε ποίηση Διονυσίου Σολωμού, προσδίδοντας στο
τέλος της βραδιάς τον δέοντα συμβολισμό και τη συγκινησιακή φόρτιση που άρμοζαν
στην εθνικό μεγαλείο της επετείου. Οι ενορχηστρώσεις και η συνολική μουσική
επιμέλεια φέρουν την υπογραφή του Α.
Μαυράκη.
Η ερμηνεία της Ορχήστρας
και της Χορωδίας υπήρξε
υποδειγματική, αποκαλύπτοντας τη βαθιά κατανόηση του πατριωτικού ήθους των
έργων και των ιδιαίτερων εκφραστικών τους απαιτήσεων. Χωρίς άσκοπες εξάρσεις
και επιτηδεύσεις, οι ερμηνευτές προσέγγισαν το υλικό με μέτρο, ευαισθησία και
εσωτερικό παλμό. Η ακρίβεια της εκτέλεσης, η σαφήνεια της άρθρωσης, η
μουσικότητα και η καθαρότητα των ηχοχρωμάτων μαρτυρούσαν συστηματική
προετοιμασία και υψηλό επίπεδο συνεργασίας. Ιδιαίτερα αισθητή ήταν η ισορροπία
ανάμεσα στα φωνητικά και τα οργανικά μέρη, καθώς και η συνοχή του συνόλου,
στοιχεία που επέτρεψαν στις μελωδίες να αναδειχθούν χωρίς να απωλέσουν την εκφραστική
τους πληρότητα. Πάνω απ’ όλα, διακρινόταν η συνειδητή προσπάθεια όλων των
συντελεστών να υπηρετήσουν με σεβασμό το πατριωτικό περιεχόμενο της εκδήλωσης,
διαφυλάσσοντας συγχρόνως την καλλιτεχνική ποιότητα.
Στο ίδιο πνεύμα, καθοριστική υπήρξε η οργανική
συνύπαρξη Λόγου, Εικόνας και Μουσικής. Τα τρία αυτά εκφραστικά μέσα
δεν λειτούργησαν ανεξάρτητα ή αποσπασματικά, αλλά αλληλοσυμπληρώθηκαν,
πολλαπλασιάζοντας το ερμηνευτικό τους αποτύπωμα. Ο Λόγος, με την εξαιρετικά γλαφυρή και καλλιεπή αφήγηση του Κωνσταντίνου Μεργέμογλου, παρουσίασε με
ιστορική συνέπεια και παραστατικότητα τα γεγονότα του Αρκαδίου, ακολουθώντας τη
χρονική τους εξέλιξη και φωτίζοντας το πατριωτικό φρόνημα των πολιορκημένων. Η Εικόνα, με τον έντονο ρεαλισμό και τη
δραματικότητά της, έδινε οπτική υπόσταση στις περιγραφές, προσφέροντας στο
κοινό τη δυνατότητα να αντικρίσει με αμεσότητα πρόσωπα, τόπους και στιγμές της
ιστορικής τραγωδίας. Η Μουσική, από
την πλευρά της, προσέδιδε στον αφηγηματικό λόγο συναισθηματικό βάθος και
συγκινησιακή έξαρση. Έτσι, η παρακολούθηση της βραδιάς δεν περιορίστηκε σε μιαν
απλή αναδρομή στο παρελθόν, αλλά εξελίχθηκε σε μια πολυδιάστατη πνευματική
εμπειρία, όπου η ιστορική γνώση, η όραση και η συγκίνηση συνυπήρχαν και
αλληλεπιδρούσαν.
Πέραν, όμως, από την ιστορική διάσταση της εποποιίας,
η σύμπραξη Λόγου, εικόνας και Μουσικής ανέδειξε τις διαχρονικές
ανθρώπινες αξίες της αλληλεγγύης, της ομοψυχίας, του θάρρους και της
αποφασιστικότητας, μεταφέροντας συγχρόνως ουσιαστικά παιδαγωγικά, κοινωνικά και
πολιτικά μηνύματα. Υπό το πρίσμα αυτό, το Αρκάδι αναδείχθηκε όχι μόνο ως ένα
κορυφαίο κεφάλαιο της εθνικής μας ιστορίας, αλλά και ως διαχρονική παρακαταθήκη
αξιών και ιδανικών. Η μνήμη του παραμένει ζωντανή, ένας φωτεινός φάρος
ελευθερίας, αυτοθυσίας και αξιοπρέπειας για τις επερχόμενες γενεές.
Αξίζουν τα θερμότερα συγχαρητήρια σε όλους τους συντελεστές: στον Αντώνη Μαυράκη για την έμπνευση, την καλλιτεχνική σύλληψη και τη μουσική καθοδήγηση, στους χορωδούς και τους μουσικούς της Ορχήστρας για την αφοσίωση και την εξαιρετική ερμηνευτική τους συμβολή, καθώς και στον Κωνσταντίνο Μεργέμογλου για την εξαιρετική και ουσιαστική αφηγηματική του παρουσία.




Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου