Εκδήλωση Παρουσίασης του βιβλίου της Ι. Μονής Σωτήρος, Κουμπέ, Ρέθυμνου, του Κωστή Ηλ. Παπαδάκη, στην Αθήνα, από τον Σύλλογο Ρεθυμνίων Αττικής «ΤΟ ΑΡΚΑΔΙ»


Εκδήλωση Παρουσίασης του βιβλίου της Ι. Μονής Σωτήρος, Κουμπέ, Ρέθυμνου, του Κωστή Ηλ. Παπαδάκη, στην Αθήνα, από τον Σύλλογο Ρεθυμνίων Αττικής 

«ΤΟ ΑΡΚΑΔΙ»


 Σε μία σεμνή  τελετή, παρουσία Ιεραρχών, κληρικών, μοναχών, ανθρώπων των γραμμάτων και πλήθους Ρεθυμνίων πραγματοποιήθηκε και στην Αθήνα, από τον ιστορικό Σύλλογο των Αποδήμων Ρεθυμνίων της Αττικής «ΤΟ ΑΡΚΑΔΙ», η επίσημη παρουσίαση του αφιερωματικού βιβλίου με τίτλο: «ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ ΧΡΙΣΤΟΥ ΚΟΥΜΠΕ ΡΕΘΥΜΝΟΥ ΚΑΙ Ο ΝΕΟΤΕΡΟΣ ΙΔΡΥΤΗΣ ΤΗΣ ΝΕΣΤΩΡ Ι. ΒΑΣΣΑΛΟΣ Ο ΔΙΟΝΥΣΙΑΤΗΣ», του καθηγητή Κωστή Ηλ. Παπαδάκη.

Άποψη του ακροατηρίου στη ζεστή αίθουσα του "Πνευματικού 
Κέντρου Ένωσης Κωνσταντινουπολιτών" Αθήνας

Στην περικαλλή αίθουσα τελετών του Πνευματικού Κέντρου της Ένωσης Κωνσταντινουπολιτών υποδεχόταν από νωρίς τους καλεσμένους ο πρόεδρος κ. Γεώργιος Βλατάκης, ενώ οι κυρίες του Δ.Σ. κερνούσαν το καλογερικό λουκούμι, ως είθισται στα μοναστήρια. Την έναρξη της εκδήλωσης άνοιξε ο ήχος του γνωστού ξύλινου ταλάντου και, εν συνεχεία, εισήλθε στην αίθουσα ο χορός των ιεροψαλτών εκ του Ι. Ναού Αγίου Δημητρίου– Αμπελοκήπων, ψάλλοντας το «Άξιόν Εστί", ακολούθησαν δε τα τροπάρια της «Μεταμορφώσεως του Σωτήρος», του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου, του Αγίου Δημητρίου και τέλειωσαν ψάλλοντας τη φήμη του Οικουμενικού ημών Πατριάρχου Βαρθολομαίου, του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος Ιερωνύμου και του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Ρεθύμνης & Αυλοποτάμου Ευγενίου.

Προλόγισε, ως οικοδεσπότης, ο Πρόεδρος του Συλλόγου Ρεθυμνίων Αττικής κ. Γεώργιος  Βλατάκης, ο οποίος είχε και τον συντονισμό της όλης εκδήλωσης, ενώ χαιρετισμούς απεύθυναν εκ μέρους της Α.Θ.Π. του Οικουμενικού ημών Πατριάρχου κ. Βαρθολομαίου ο Παν/τος Αρχ. π. Πλάτων Κρικρής, εκ μέρους του Μακ. Αρχ. Αθηνών κ. Ιερωνύμου ο Σεβ. Μητροπολίτης Βελεστίνου κ. Δαμασκηνός Καζανάκης, και ο Ποιμενάρχης Σεβ. Μητροπολίτης Ρεθύμνης & Αυλοποτάμου κ. Ευγένιος.

Την παρουσίαση του βιβλίου- για το πρώτο μέρος αυτού- έκανε ο πρώην Καθηγητής του Πανεπιστημίου Κρήτης και Κοσμήτωρ του Φιλολογικού Συλλόγου Παρνασσός κ. Σταύρος Θ. Μαραγκουδάκης, ενώ το δεύτερο μέρος, το αφιερωμένο στον Νέστορα Ι. Βασσάλο, παρουσίασε ο ομότιμος Καθηγητής της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Γεώργιος Γαλίτης.

Ευχαριστήριο και εγκάρδιο λόγο απηύθυνε ο συγγραφέας κ. Κωστής Ηλ. Παπαδάκης.

Στη συνέχεια, προβλήθηκε ταινία μικρού μήκους από το μοναστήρι και την ζωή των μοναζουσών, ενώ καθόλην τη διάρκεια της εκδήλωσης γινόταν προβολή φωτεινών διαφανειών από τις εικόνες του παρουσιαζόμενου βιβλίου.

Η εκδήλωση έκλεισε με  καλογερικό κέρασμα (υποβρύχιο μαστίχα, χαλβά, γραβιέρα, ελιές, παξιμάδι, ρακί).

Να σημειωθεί, στο σημείο αυτό, ότι οι μοναχές της Ι. Μονής Σωτήρος, Κουμπέ- που ήρθαν ειδικά από το Ρέθυμνο Κρήτης για την εκδήλωση αυτήν- προσέφεραν στον Πρόεδρο του Συλλόγου κ. Γεώργιο Βλατάκη θαυμάσια βυζαντινή αγιογραφία του Σωτήρος Χριστού, που φιλοτέχνησαν οι ίδιες πάνω σε πάπυρο, με αφιέρωση, που, συμπτωματικά, και η Ι. Μονή Αρκαδίου, της οποίας το όνομα φέρει ο Σύλλογος Ρεθυμνίων είναι του Σωτήρος Χριστού.

Στην προλόγισή του ο Πρόεδρος κ. Γ. Βλατάκης ανέφερε μεταξύ άλλων «Η Ιερά Μονή είναι γεμάτη από πνεύμα και ζωή, αγάπη και θαλπωρή, κομποσκοίνι και προσευχή, αναμονή και προσμονή, αιώνια ευλογητή. Για να μιλήσεις για την Ιερά Μονή πρέπει να είσαι καρδιακός αναζητητής, ευαίσθητος εραστής του θείου,  όπως και ο συγγραφέας τού βιβλίου.

Ως ήσυχη ποτιστική βροχή ποτίζουν οι μοναχές με τις προσευχές τους την ρεθεμνιώτικη γη και βλαστάνουν διαρκώς αναστήματα και ψυχές πνευματικές, μεταμορφώνοντας και σκορπώντας παντού θείο φώς, ρίχνοντας κλίμακα από τα εγκόσμια στα υπερκόσμια, φτάνοντας στην πολιτεία των Αγγέλων. Στηρικτής θεοφώτιστος της σεβασμίας ταύτης μονής είναι η ανύστακτη και άοκνη οσιολογιώτατη ηγουμένη Πανσέμνη Αυγουστάκη πνευματικό ανάστημα του πατρός Νέστορος. Η πόλη του Ρεθύμνου ζει τον γλυκασμό των Αγγέλων μέσα από την ύπαρξη της Ιεράς Μονής Σωτήρος Κουμπέ, έχοντας Αρχάγγελο τον παπα- Νέστορά της».

Ο εκπρόσωπος της ΑΘΠ του Οικουμενικού Πατριάρχου χαρακτήρισε στο λόγο του τηλαυγή φάρο την Ιερά Μονή και παράδειγμα προς μίμηση την οσιακή παρουσία του π. Νέστορος, ενώ χαρακτήρισε ως εξαιρετική την εργώδη προσπάθεια του συγγραφέα.

Ο Σεβ. Ποιμενάρχης μας κ. Ευγένιος είπε χαρακτηριστικά στον λόγο του ότι κάθε τόπος πρέπει να έχει τον Παπαδάκη του, επαινώντας τον συγγραφέα για το πόνημά του, ενώ ευχαρίστησε τον Σύλλογο των Ρεθυμνίων Αττικής για την εξαιρετική δουλειά που καταβάλλει σε κάθε εκδήλωση που παρουσιάζει, ώστε να κρατεί το Ρέθυμνο ψηλά, εκεί που του πρέπει.


Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ. Ευγένιος,
ενώ χαιρετίζει την εκδήλωση της Αθήνας

 

 

 

Ο Καθηγητής κ. Γ. Γαλίτης καθήλωσε με τη βιωματική του αφήγηση, αφού είχε προσωπική συναναστροφή με το παπα-Νέστορα, ενώ συγκίνησε το Ρεθεμνιώτικο κυρίως ακροατήριο για ανθρώπους και περιστατικά, ξυπνώντας παλιές καλές αναμνήσεις.

Ο Καθηγητής κ. Σ. Μαραγκουδάκης, μεταξύ άλλων, αναφέρθηκε από τον σχετικό κατάλογο του βιβλίου, και στον γνωστό μεγάλο θεολόγο του Ρεθύμνου, τον Πολογιώργη, αλλά και σε πολλά άλλα ρεθεμνιώτικα ονόματα, που μάθαιναν αγιογραφία από το παπα- Νέστορα, όπως η Αγάπη Δασκαλάκη, καθηγήτρια τεχνικών.


Ο Σεβ. Μητροπολίτης Βελεστίνου κ. Δαμασκηνός,
         χαιρετίζει την εκδήλωση

              εκ μέρους του Μακ. Αρχ/που Αθηνών κ. Ιερωνύμου    

Την εκδήλωση τίμησαν με τη παρουσία τους- εκτός από του Αγίους Αρχιερείς και τις μοναχές της Ι. Μονής- ο Καθηγούμενος της Ι. Μονής Μπαλή Αρχ. Παρθένιος, οι Αρχιμ. Διονύσιος  Χαμαράκης και Νεκτάριος Τσολίδης, ο π. Εμμ. Καβρουλάκης και πλήθος άλλων ιερέων. Επίσης, ο ομοτ. Καθ. του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Ε. Μικρογιαννάκης, ο Καθ. Γ. Γρυντάκης, ο Πρόεδρος της Παγκρητίου Ενώσεως κ. Γ. Μαριδάκης, ο αντιπρ. του Συνδέσμου Κρητών Επιστημόνων Μ. Μπαχλιτζανάκης, o  κ. Γιάννης Κεφαλογιάννης, ο Πρόεδρος της Ομοσπονδίας Συλλόγων Επαρχίας Αγίου Βασιλείου κ. Μαν. Δριδάκης, ο Αντιδήμ. Αργυρούπολης Αττικής κ. Ευάγγ. Σκρίνης μετά της συζύγου του, ο Πρόεδρος Κρητών Ωρωπού Αντ. Γιαννουλάκης, ο Πρόεδρος Κρητών Π. Φαλήρου Αρ. Δρυγιαννάκης, η Πρόεδρος Γυναικών οι Νότιες κ. Εύα Κουβίδου, ο εκδότης του περιοδικού Κρι- Κρι Δ. Ποθουλάκης, η κ. Λίτσα Χατζηφώτη, υπεύθυνη για την έκδοση του περιοδικού «Εφημέριος» της Εκκλησίας της Ελλάδος, η κ. Μαρίκα Πολογιώργη, κόρη του Θεολόγου, η οποία ταξίδεψε ειδικά από το Ρέθυμνο για την εκδήλωση αυτήν, η καθηγ. Όλγα Κουμεντάκη, ο Βασ. Αποστολάκης, τ. Διεθ. Αστ., ο Αρεοπαγίτης κ. Εμμ. Φραγκιαδάκης, ο Εφέτης κ. Δημ. Μαμαλάκης, η Καθ. κ. Μαρία Λαρίου- Δρετάκη, οι Δικηγόροι  Στέργιος Μανουράς, Στ. Ψαρρός, Γ. Στραπατσάκης με τη σύζυγό του, ο γιατρός Λεωνίδας Δαμανάκης, ο κ. Μ. Κούνουπας, η γιατρός κ. Κλεονίκη Κουρή, ο Αντ. Στεφανάκης, που ο ίδιος και η ζωγράφος αδελφή του εξετάστηκαν από το παπα- Νέστορα για να μπουν στο αγιογραφικό γκρουπ μαθητών, το ζεύγος Αριστ. Λιαναντωνάκη, Βασ. Παπαμαρκάκη, ο γιατρός Στέφανος Βλατάκης και πολλοί Ρεθεμνιώτες και φίλοι του Συλλόγου, της Μονής και του συγγραφέα.


                         Σύλλογος Ρεθυμνίων Αττικής «ΤΟ ΑΡΚΑΔΙ»



                                                       *       *      *


ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΤΟΥ κ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΒΛΑΤΑΚΗ, ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΡΕΘΥΜΝΙΩΝ ΑΤΤΙΚΗΣ «ΤΟ ΑΡΚΑΔΙ»


Ο κ. Γεώργιος Βλατάκης, Πρόεδρος του Συλλόγου Ρεθυμνίων Αττικής, χαιρετίζει
την εκδήλωση

Εκπρόσωπε της Αυτού Θειοτάτης Παναγιότητος, του Οικουμενικού ημών Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου του Α΄, Πανοσιολογιότατε Αρχιμανδρίτα πατέρα Πλάτωνα Κρικρή,

Εκπρόσωπε του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερωνύμου, Σεβασμιώτατε Μητροπολίτα Βελεστίνου κ. Δαμασκηνέ

Σεβασμιώτατε Μητροπολίτα Ρεθύμνης & Αυλοποτάμου κ. Ευγένιε

Σεβαστοί πατέρες, Πανοσιολογιότατοι, Αιδεσιμολογιότατοι, Οσιότατες μοναχές, εκπροσωπούσες την Ιερά Μονή Σωτήρος Χριστού Κουμπέ, Ρεθύμνου

Εντιμολογιώτατοι Άρχοντες της του Χριστού Μεγάλης Εκκλησίας,

Ελλογιμώτατοι κύριοι Ακαδημαϊκοί, Καθηγητές,

Αξιότιμε κ. Προέδρε της Πακρητίου Ένωσης

Αξιότιμοι Πρόεδροι των Κρητικών σωματείων

Ρεθυμνιώτισσες και Ρεθυμνιώτες     

Εκλεκτή Ομήγυρης

Χάριτι Θεού του συνεργούντος εις πάν έργον αγαθόν, πιστοί εις το πολιτιστικό καθήκον μας, έχομε τη χαρά, την ικανοποίηση και την τιμή να παρουσιάζει ο ιστορικός σύλλογος των αποδήμων Ρεθυμνίων της Αττικής «ΤΟ ΑΡΚΑΔΙ» το βιβλίο που αποτελεί καρπό πολυετούς οραματισμού και προσπαθείας του εκλεκτού λογίου και ρέκτη της θεολογίας και τής φιλολογίας συμπατριώτη μας καθηγητή κου Κωστή Ηλ. Παπαδάκη, που του εμπιστεύτηκε τη συγγραφή ο Σεβασμιώτατος Ποιμενάρχης μας και η γυναικεία Αδελφότητα της Ι. Μονής του Σωτήρος, Κουμπέ.

Η συγγραφή του πονήματος αυτού που φέρει το τίτλο: «ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ ΧΡΙΣΤΟΥ ΚΟΥΜΠΕ ΡΕΘΥΜΝΟΥ ΚΑΙ Ο ΝΕΟΤΕΡΟΣ ΙΔΡΥΤΗΣ ΤΗΣ ΝΕΣΤΩΡ Ι. ΒΑΣΣΑΛΟΣ Ο ΔΙΟΝΥΣΙΑΤΗΣ», μου δίνει την ευκαιρία- ως Προέδρου του Συλλόγου των αποδήμων Ρεθυμνίων της Αττικής- για μια ακόμη φορά, να εκφράσω την αγάπη μου για τον μοναχισμό, να δοξάσω τον Θεό γιατί μια τέτοια μοναστική χορεία υπάρχει και ανθεί στο Ρέθυμνο ως ισάγγελος πολιτεία.

Οι λατρευτικές ανάγκες, η ευλάβεια και φιλοκαλία των μοναζουσών δημιούργησαν διαχρονικά εις το ιερό κοινόβιο μιαν πλουσία παρακαταθήκη θησαυρισμάτων της Πίστεως, που δεν είναι μόνον ιερά κειμήλια της Εκκλησίας, αλλά αποτελούν, συγχρόνως, εθνική μας κληρονομιά.

Αξιοσημείωτο είναι ότι η παρούσα έκδοση υλοποιείται σε μια χρονική συγκυρία που έχει σφραγισθεί από μια μεγάλη κρίση, τόσο σε εθνικό όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο, γεγονός που αποδεικνύει ότι η πνευματική δημιουργία δεν αναστέλλεται σε αντίξοες περιστάσεις και τα έργα αυτής δεν σταματούν ακόμα και υπό συνθήκες δυσχερείς, διότι αποτελούν αναγκαία εκφραστική διέξοδο της ψυχής.

Η συγγραφική ικανότητα του κου Κωστή Παπαδάκη δεν παραμένει στο εξωτερικό περίβλημα, αλλά εισέρχεται φιλάνθρωπα στον καρπό, που τρώγεται ευχάριστα από τον αναγνώστη, που τον θερμαίνει και τον ζωογονεί. Ο λόγος του εκφαντικός, βγαλμένος μέσα από τη μυστική προσευχή, την αναζήτηση την καρδιακή. Εντυπωσιάζει γλυκά και ίσως του προσδίδει μοναδικότητα και πρωτοτυπία αλλά και αντιφατικότητα στο ότι ένας ανήρ θεολόγος- φιλόλγος και όχι θήλεια, συγγράφει για μια γυναικεία ιερά μονή με τόση γλαφυρότητα. Το βιβλίο αυτό είναι μια μαρτυρία ζωντανή και ευεργετική.

Ιδιαίτερα καλαίσθητο, με στοιχεία τρυφερότητας, με εντυπωσιακό αγαπητερό προλογισμό του Σεβ. Ποιμενάρχη μας για τον μοναχισμό, ξεφυλλίζοντας το μου έκανε ιδιαίτερη εντύπωση το μικρό γλυκόλαλο αηδονάκι ανά σελίδα του, πράγμα που μαρτυρεί, για μένα, την αέναη ψαλμωδία των μοναζουσών προς τον Κύριο.

Το εξωτερικό πλησίασμα της μονής του Σωτήρος Χριστού, Κουμπέ, είναι οι λαμπρές ακολουθίες του, αλλά το εσωτερικό του άγγιγμα είναι τα τεριρέμ όχι της ψαλτικής αλλά της καρδιακής ζωής.

       Αν μπορούσε κανείς να πλησιάσει την καρδιά μιας μοναχής ή ενός μοναχού που κάθεται στο στασίδι του σε στάση ύπνου και ξύπνιου όταν ψάλλονται τα τεριρέμ, αυτός μπορεί να δει τι σημαίνει μοναχός, μαρτυρεί ο Σεβ. Μητρ. Ναυπάκτου προσφάτως, σε σκέψεις του για το Άγιον Όρος. Αυτή τη στάση τού αγρυπνούντος κεκοιμημένου μοναχού και την εσωτερική κραυγή του θέλει ίσως να μας αποτυπώσει ο συγγραφέας τού εν λόγω βιβλίου Κωστής Παπαδάκης.

Η ύπαρξη και δράση των ιερών μοναζουσών στη δισχιλιετή πορεία της ορθοδόξου Εκκλησίας αποτελεί αναντίρρητη ιστορική πραγματικότητα. Η κλήση και η θέση των μοναζουσών στη ζωή της Εκκλησίας είναι μια προφητευμένη κατάσταση, είναι η συνοδεία της Πρωτονύμφου Θεοτόκου κατά τον ψαλμό του Δαυίδ. Στην υποθήκη, άλλωστε, του μεγάλου και αγγελικού σχήματος μαρτυρείται, «εξελέξατο ταύτην Κύριος ο Θεός αυτώ αγγελικώς λατρεύειν, αυτώ ολοψύχως δουλεύειν, τα άνω φρονείν, τα άνω ζητείν».

        Στηρικτής θεοφώτιστος της Σεβασμίας ταύτης Μονής είναι η ανύστακτη και άοκνη Οσιωτάτη Ηγουμένη Πανσέμνη Αυγουστάκη, πνευματικό ανάστημα του πατρός Νέστορος.

Η εν λόγω μονή αποτελεί το κερί που φωτίζει κενωτικά και παρηγορεί ιλαρά, το μέλι, που γίνεται από τις μέλισσες της ησυχίας και προσφέρεται γι’ αυτούς που αγαπούν, αλλά και το λιβάνι, που ευωδιάζει και ανεβαίνει ως οσμή ευωδίας θανάτου και ζωής.

Έτσι το διάβασα το βιβλίο και αυτήν την αίσθηση απεκόμισα. Η Ιερά Μονή είναι γεμάτη από πνεύμα και ζωή, αγάπη και θαλπωρή, κομποσκοίνι και προσευχή, αναμονή και προσμονή, αιώνια ευλογητή. Για να μιλήσεις για την Ιερά Μονή πρέπει να είσαι καρδιακός αναζητητής, ευαίσθητος, εραστής του θείου, όπως ο συγγραφέας τού παρουσιαζομένου βιβλίου.

Άκουγα  και ακούω από διηγήσεις για τον παπα- Νέστορα από πολλούς Ρεθεμνιώτες. Ο παπα- Νέστορας αξιώθηκε και αυτός να γνωρίσει τον κτύπο της καρδιάς του Αγίου Όρους, τη μυστική και απόρρητη αγρυπνία του. Η φοίτηση του στο αθωνικό φροντιστήριο της οσιότητος τού έδωσε ισχυρή δύναμη, για να αρχίσει το ιερατικό του έργο και να θεμελιώσει τη νυν Ιερά Μονή Σωτήρος, Κουμπέ. Υπήρξε ασκητικός, οι ένθεες αρετές του στόλιζαν την αγνή καρδιά του, γαλήνευε κανείς μόνο που τον έβλεπε. Είχε παιδική ψυχή, απλότητα, ακακία, αγαθότητα. Έως της κοιμήσεως του διατηρούσε τη φιλοθεΐα, το φιλάρετο, το φιλάδελφο πνεύμα. Έφυγε με ήσυχη την καρδιά, αφού άφησε πίσω του πνευματικά παιδιά, όπως την Οσιοτάτη Μοναχή Πανσέμνη Αυγουστάκη, την Ηγουμένη της Μονής, η οποία ακολουθεί πιστά τα λόγια και έργα του, πηδαλιουχώντας τη Μονή σε εύδηλα λιμάνια ως φωτεινό παράδειγμα.

Ως ήσυχη ποτιστική βροχή ποτίζουν οι μοναχές με τις προσευχές τους τη ρεθεμνιώτικη γη και βλαστάνουν διαρκώς αναστήματα και ψυχές πνευματικές, μεταμορφώνοντας και σκορπώντας παντού θείον φώς, ρίχνοντας κλίμακα από τα εγκόσμια στα υπερκόσμια, φτάνοντας στην πολιτεία των Αγγέλων.

Η πόλη του Ρεθύμνου ζει τον γλυκασμό των Αγγέλων μέσα από την ύπαρξη της Ιεράς Μονής Σωτήρος Κουμπέ, έχοντας Αρχάγγελο τον παπα- Νέστορά της.

         Ευχαριστώ για την προσοχή σας!


Όρθιο το ακροατήριο, ενώ ο χορός του Αγίου Δημητρίου Αμπελοκήπων
ψάλλει τη φήμη του Οικουμενικού Πατριάρχου κ. Βαρθολομαίου,
του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερωνύμου
και του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Ρεθύμνης & Αυλοποτάμου κ. Ευγενίου.

                                                      *        *        *

       Ο ΛΟΓΟΣ ΤΟΥ κ. ΣΤΑΥΡΟΥ ΜΑΡΑΓΚΟΥΔΑΚΗ

Αποσπάσματα από την ομιλία του κ. Σταύρου Μαραγκουδάκη, πρώην Καθηγητή του Πανεπιστημίου Κρήτης και Κοσμήτορος του Φιλολογικού Συλλόγου Παρνασσός, στην παρουσίαση του βιβλίου του Κωστή Ηλ. Παπαδάκη, στην Αθήνα, από τον Σύλλογο Ρεθυμνίων Αττικής «Το Αρκάδι», στις 20/2/2012, στο Πνευματικό Κέντρο της Ένωσης Κωνσταντινουπολιτών.

Ο κ. Σταύρος Μαραγκουδάκης, τ. Καθηγητής του Πανεπιστημίου Κρήτης,

ενώ ομιλεί (αριστερά)

ο Πρόεδρος του Συλλόγου Ρεθυμνίων Αττικής κ. Γεώργιος Βλατάκης, Συντονιστής

της όλης εκδήλωσης (κέντρο)

και ο ομότιμος Καθηγητής της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών

 κ. Γεώργιος Γαλίτης (δεξιά)   

   

 

 

 

         

 

      

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 Ανέκαθεν η αθρόα προσέλευσητων Ελλήνων και όχι μόνο στους μοναστικούς χώρους ήταν και παραμένει συνεχής και αδιάλειπτη. Στην εποχή μας, μάλιστα, παρατηρείται ένα συνεχές ογκούμενο ανθρώπινο ρεύμα, που προστρέχει σε αυτούς όχι μόνο από φιλομάθεια ή για φυσιολατρικούς λόγους, αλλά και διότι τους θεωρεί ως χώρους προσευχής και ησυχίας, ως θησαυροφυλάκια της Ορθοδοξίας και του ελληνισμού, ως λιμάνια σε έναν τρικυμισμένο κόσμο. Στα μοναστήρια οι σημερινοί άνθρωποι συνεχίζουν ν’ αποζητούν τη γαλήνη και την ψυχοσωματική αναψυχή. Έτσι, προκύπτει η ανάγκη πληροφορήσεως των προσκυνητών σχετικά με τα μοναστήρια και τον διαχρονικό ρόλο τους. Και αυτό κάλλιστα μπορεί να πραγματωθεί με την αρωγή ενός αξιόπιστου και έγκυρου βιβλίου- οδηγού.

   Η συγγραφή ενός βιβλίου- οδηγού από έναν διακεκριμένο και πολυτάλαντο επιστήμονα, προσέδωκε  ιδιαίτερη εγκυρότητα στα κείμενα και στις καταχωρισθείσες πληροφορίες. Τον περί της Μονής της Μεταμορφώσεως Κουμπέ Ρεθύμνου προσκυνηματικό αλλά και επιστημονικό οδηγό δεν θα μπορούσε να τον γράψει κανείς  άλλος με τόση αξιοπιστία όση ο Κωστής Ηλ. Παπαδάκης. Και αυτό δεν αποτελεί ρητορική υπερβολή. Ο Κωστής Ηλ. Παπαδάκης, εδώ και χρόνια, έχει διευρύνει τον κύκλο των επιστημονικών ενδιαφερόντων του και μας έχει δώσει δείγματα σοβαρής και παραγωγικής ενασχολήσεως σε διαφόρους τομείς του επιστητού, με αναμφισβήτητα σπουδαία αποτελέσματα. Καθώς δε είναι μεθοδικός ερευνητής και οτρηρός συγγραφέας, έχει στο ενεργητικό τού ικανό αριθμό μελετών. Έχει συγγράψει δέκα στον αριθμό μέχρι τώρα βιβλία, έχει τη φιλολογική επιμέλεια στην τριμηνιαία έκδοση της ενορίας του Καθεδρικού Ναού Εισοδίων της Θεοτόκου της πόλεως Ρεθύμνου, «Ενοριακή Παρουσία», στα έξι βιβλία του Συλλόγου Κωφών Ρεθύμνου και στα Πρακτικά διαφόρων συνεδρίων.

Ακάματος πνευματικός εργάτης, συνεχίζων τη συγγραφική περιδιάβασή του στα χνάρια τής τοπικής ιστορίας και παραδόσεως, μετά τα πονήματά του για τον Λόφο του Τιμίου Σταυρού, για τα Γλυπτά και τις Ενεπίγραφες Πλάκες του Ρεθύμνου, για τον Κεραμέ και Αγαλλιανό, για το Ρέθυμνο 1900-1950 (τόμ. Α΄ και Β΄) και για το Τοπωνυμικό της επαρχίας Αγίου Βασιλείου, μας έδωσε τελευταία (1911) και την παρουσιαζομένη εμπεριστατωμένη μελέτη, καθώς ερείδεται σε πρωτογενή στοιχεία και ντοκουμέντα.

Ακριβής γνώστης της κρητικής Ιστορίας και κάτοχος της περί Κρήτης βιβλιογραφίας και έχων, παράλληλα, και την θεολογική ιδιότητα, ήταν εκ των πλέον ειδικών για να του εμπιστευθεί η μοναστική Αδελφότητα την έκδοση αυτήν, που θα αποτελέσει σημείο αναφοράς όσων ενδιαφέρονται για την προσκυνηματική περιήγηση και επιθυμούν να μελετήσουν τα σχετικά με την Μονή της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος, Κουμπέ, με τρόπο υπεύθυνο και ευμέθοδο. Με την επιλογή του αυτήν εξασφαλίσθηκε η εγκυρότητα της εκδόσεως, η επιστημονική επάρκεια και το υψηλό επίπεδο, άριστες προϋποθέσεις για την επιτυχία της.

Ο συγγραφέας με τρόπο μεθοδικό χαρτογραφεί τους μοναστικούς χώρους, περιγράφει τα αξιοθέατά τους, καταγράφει τις σχέσεις τής Μονής με την ιστορία και κοινωνία και παραδίδει στη σύγχρονη βιβλιογραφία μιαν ακόμη περισπούδαστη συμβολή. Σχήματα, πίνακες, εικόνες, φωτογραφίες και λοιπό εποπτικό υλικό έρχεται να καταστήσει ισχυρότερα τα ιστορικά και λοιπά στοιχεία, αλλά και την όλη εργασία περισσότερο προσιτή στον μέσο αναγνώστη. Η άψογη αισθητική και τυπογραφική επιμέλεια του βιβλίου το καθιστούν ακόμη πιο ενδιαφέρον και ελκυστικό. Με υπομονή, νηφαλιότητα και οξυδέρκεια επισημαίνει το χρήσιμο υλικό, το κατατάσσει και το συνθέτει με μοναδική διάθεση να καταστήσει κοινωνούς και όσους του κάνουν την τιμή να εγκύψουν στο έργο του. Αποφεύγοντας τον βερμπαλισμό και τις στομφώδεις εκφράσεις, προσδίδει στην εργασία του αυτήν ύφος φιλικό και οικείο για τον μελετητή, ώστε χωρίς να θίγεται ο επιστημονικός χαρακτήρας του βιβλίου, να είναι εύληπτο και εύχρηστο από ευρύτερες ομάδες φιλομαθών και φιλιστόρων.

Το βιβλίο, έπειτα από έναν υποδειγματικό, από κάθε άποψη, πρόλογο τού Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ. Ευγενίου, σχετικά με το νόημα του μοναχισμού και την αποστολή του στον σύγχρονο κόσμο, αρθρώνεται σε δύο μέρη. Στα 12 κεφάλαια του Α΄ Μέρους, που είναι σχετικά εκτενές, αναφέρεται στους ναούς της, στα κτίσματα και τα παραρτήματά τής, ενώ συγχρόνως δίδεται μια εναργής εικόνα τής σημερινής της υποστάσεως με αναφορά στα κειμήλια, στα παλαίτυπα, στην εσωτερική της λειτουργία και ιδιαίτερα στην πνευματική της δράση.

Πιο συγκεκριμένα, μας ξεναγεί, με αριστοτεχνικό τρόπο, στις ιερές Μονές και στα προσκυνήματα που αναπτύχθηκαν στον φυσικό χώρο της μονής (τη λοφοσειρά, δυτικά της πόλεως, από τον λόφο του Τιμίου Σταυρού έως τον σπηλαιώδη ναΐσκο του Αγίου Αντωνίου, στην Ατσιποπουλιανή Καμάρα).

Με την εμπεριστατωμένη αυτήν μελέτη, για πρώτη φορά, αποδεικνύεται ότι στη θέση τής σημερινής Μονής, επί Ενετοκρατίας, υπήρχε παλαιό μοναστήρι, στο καθολικό τού οποίου το ένα κλίτος ήταν αφιερωμένο στη Μεταμόρφωση του Σωτήρος Χριστού και το  άλλο στον Άγιο Ιωάννη τον Ερημίτη του Γουβερνέτου Χανίων.

Στη συνέχεια, επικεντρώνεται στην ιστορία της Μονής, μελετώντας διεξοδικά τους οικιστές της στα χρόνια της Ενετοκρατίας, που- όπως και τα περισσότερα τον καιρό εκείνο μοναστήρια- ήταν ιδιωτική. Τέλος, παρακολουθούνται στενά η νεώτερη ιστορία της μονής από τότε που την επανίδρυσε ο ιερομόναχος Νέστωρ Βασσάλος (1876- 1957) μέχρι σήμερα και ή όλη κοινωνική, πολιτιστική και πνευματική προσφορά της στον τόπο.

Στο Β΄ Μέρος του βιβλίου βιογραφείται με υπευθυνότητα ο επανιδρυτής της μονής. Το μέρος τούτο θα σας παρουσιάσει ο Καθηγητής κ. Γεώργιος Γαλίτης.

Η παράλληλη αναφορά στην ιστορία της μονής και η βιογραφία του ιερομονάχου Νέστορος Βασσάλου δένονται, τελικά, σε ένα συνεκτικό αφηγηματικό σύνολο, όπου το ένα μέρος ολοκληρώνει και φωτίζει το άλλο. Η έρευνα η σχετική με την πορεία της Μονής στον χρόνο, τα ιστορικά και αρχαιολογικά δεδομένα, η περιγραφή των χώρων και των κτισμάτων και η μυσταγωγική θρησκευτική αύρα που αποπνέει από την ιδιαίτερα επιμελημένη παράθεση των στοιχείων, συναποτελούν, με τη δεύτερη ενότητα, έναν κατατοπιστικό περιγραφικό συνδυασμό.

Ο συγγραφέας του βιβλίου αυτού Κωστής Ηλ. Παπαδάκης, ο Ρεθύμνιος αυτός πνευματικός δημιουργός, χάρισε στο ευρύ χριστεπώνυμο αναγνωστικό κοινό μια μελέτη επιστημονικά άρτια, συγγραφικά άριστα θεμελιωμένη και γλωσσικά τέλεια επενδυμένη. Η επιστημονική αρτιότητα του βιβλίου εξασφαλίζεται, εκτός των άλλων, και από τις παραπεμπτικές, ερμηνευτικές και συμπληρωματικές σημειώσεις, που συνοδεύουν όλα τα κεφάλαια, αλλά και από την πλούσια βιβλιογραφία, ειδική και γενική, που παρατίθεται στο τέλος. Ακόμη, εκτός τού ότι αναδεικνύει με μεθοδικότητα και χρονική εναλλαγή των εποχών την ιστορία τής Μονής με το έργο τού αυτό ο συγγραφέας προσφέρει στην πόλη μας αλλά και στον φιλίστορα αναγνώστη και επισκέπτη τής Μονής ένα θαυμάσιο οδοιπορικό ζωής και μαρτυρίας εν Χριστώ, τόσο τού μακαριστού Γέροντος Νέστορος, όσο και των νυν διακονούντων την Μονή ιερέων και των μοναζουσών αδελφών, γνωστών για την παιδεία και την ευαισθησία τους, έτσι όπως από παλιά συνήθιζαν οι μοναχοί να τα κάνουν όλα σαν προσευχή μετά ευχαριστήσεως.

Θα ήταν παράλειψη εκ μέρους μου, εάν δεν υπογράμμιζα την άριστη εκδοτική ποιότητα του βιβλίου (έκδοση «ΓΡΑΦΟΤΕΧΝΙΚΗΣ Α.Ε.», Ρεθύμνου), που έχει τη μορφή λευκώματος, καθώς είναι εμπλουτισμένο με 180 έγχρωμες  φωτογραφίες, οι περισσότερες από τις οποίες είναι εικόνες και 13 άλλες παραστάσεις (χάρτες, γκραβούρες κ.λπ.). Όλη αυτή η διά των εικόνων συναναστροφή μετά της Μονής «ου μετάβασις τοπική γέγονε», αλλά θεώρηση πνευματική. Η έκδοση αυτή αποτελεί σαφώς ένα πνευματικό γεγονός και είθε η Μονή της Μεταμορφώσεως του Κουμπέ Ρεθύμνου μετά της Οσιωτάτης Γερόντισσας Πανσέμνης και της Ιεράς Αδελφότητός της να αποβεί ό,τι στον Πρόλογό του περί αυτής ο Σεβασμιώτατος κ. Ευγένιος επεύχεται: «… να συνεχίσει να δίνει ταπεινά και αθόρυβα, όπως το μοναχικό ήθος απαιτεί και η παράδοση του μοναχισμού στην Κρήτη επιβάλλει, το μήνυμα της μοναχικής πολιτείας στο διάβα των χρόνων». Αυτός δε ο όμορφος και πολύμοχθος αναμνηστικός τόμος να εκπληρώσει τον σκοπό του και τις προσδοκίες του συγγραφέα του, αγαπητού μου Κωστή Ηλ. Παπαδάκη, για την οικοδομή των πιστών και τη δόξα το Θεού και της αγίας Εκκλησίας Του.  


                                                                      *   *   *

ΛΟΓΟΣ ΕΥΧΑΡΙΣΤΗΡΙΟΣ ΤΟΥ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ 

ΚΩΣΤΗ ΗΛ. ΠΑΠΑΔΑΚΗ  


Πανοσιολογιώτατε αρχιμανδρίτα κ. Πλάτων, Εκπρόσωπε τής Αυτού θειοτάτης Παναγιότητος τού Οικουμενικού Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου,

Σεβασμιώτατε Μητροπολίτα Βελεστίνου κ. Δαμασκηνέ, Εκπρόσωπε τής Αυτού Μακαριότητος τού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερωνύμου,

Σεβασμιώτατε Μητροπολίτα Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ. Ευγένιε,

Σεβαστοί Πατέρες και οσιώτατες Αδελφές τής Ι. Μονής Μεταμορφώσεως τού Σωτήρος, Κουμπέ Ρεθύμνου,

             Ελλογιμώτατοι κύριοι Καθηγητές, 

         Αγαπητέ Κύριε Βλατάκη, Πρόεδρε τού Συλλόγου Ρεθυμνίων Αττικής «Το Αρκάδι»,

                      Αγαπητοί απόδημοι Ρεθυμνιώτες,                                    

                     Κυρίες και κύριοι,


Ο συγγραφέας κ. Κωστής Ηλ. Παπαδάκης, στο τέλος της εκδήλωσης, ενώ απευθύνει εγκάρδιο ευχαριστήριο λόγο

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Το βιβλίο αυτό που παρουσιάζει απόψε στην αγάπη σας ο ιστορικός Σύλλογος Ρεθυμνίων Αττικής «Το Αρκάδι» είναι απόσταγμα εμπειρίας και καρπός σχέσης πνευματικής και επικοινωνίας- τόσο εμένα προσωπικά όσο και της οικογένειάς μου- με την Ι. Μονή τού Σωτήρος Χριστού, Κουμπέ Ρεθύμνου, για τριάντα και πλέον χρόνια. Και τα τέσσερα παιδιά μου μεγάλωσαν κυριολεκτικά κάτω από τον ευλογημένο και ιστορικό τού Γέροντα πεύκο. Πεμπτουσία, λοιπόν, και απαύγασμα τής σχέσης μου αυτής με το Μοναστήρι αποτελεί το βιβλίο μου αυτό.

Ευχαριστώ, για την αποψινή παρουσία τους, από βάθους καρδίας τους σεβαστούς εκπροσώπους των Πατριαρχείων Κωνσταντινουπόλεως και Αλεξανδρείας και της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών και μάλιστα τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ. Ευγένιο, που και προλόγισε δεόντως το βιβλίο μου και αποφάσισε μιαν εξίσου όμορφη παρουσίασή του και στο Ρέθυμνο, από την Ιερά Μητρόπολή μας, στις 28 Ιανουαρίου 2012. Επίσης, την οσιωτάτη Ηγουμένη, Γερόντισσα Πανσέμνη, αλλά και σύνολη την Αδελφότητα τής Ιεράς Μονής τού Σωτήρος για τη βοήθειά τους και την αγάπη με την οποία στήριξαν τη μακρόχρονη και επίπονη έρευνά μου από την οποία προέκυψαν νέα άγνωστα για τη Μονή στοιχεία και γράφτηκε, και επίσημα πλέον, μια, κατά το δυνατόν, ολοκληρωμένη βιογραφία για τον νεότερο Ιδρυτή της, Γέροντα Νέστορα Βασσάλο.

Ευχαριστώ, τέλος, τον ιστορικό Σύλλογο Ρεθυμνίων Αττικής «Το Αρκάδι» και τον δραστηριότατο Πρόεδρό του κ. Γεώργιο Βλατάκη για τη θαυμάσια αυτήν εκδήλωση παρουσίασης τού βιβλίου μου, που αποφάσισε και διοργάνωσε- κατά τρόπον, πραγματικά, άψογο- απόψε στην αγάπη σας και, βέβαια, τους εκλεκτούς μας ομιλητές, τον σεβαστό Καθηγητή μου στη Θεολογική Σχολή τού Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Γεώργιο Γαλίτη- οποία, αλήθεια, τιμή για τον μαθητή! Σας ευχαριστώ, γι’ αυτό, ιδιαιτέρως, κ. Καθηγητά- καθώς, επίσης, και τον αγαπητό μου- επίσης από τα φοιτητικά μου χρόνια- φίλο κ. Σταύρο Μαραγκουδάκη, τέως Καθηγητή τού Πανεπιστημίου Κρήτης και Κοσμήτορα τού φιλολογικού συλλόγου «Παρνασσός»- που δεν ξεχνώ, και χρεωστικά το αναφέρω απόψε στη σύναξή μας αυτή, πόσο ουσιαστικά με βοήθησε στις αποφάσεις μου και στα πρώτα μου βήματα στη Θεολογική Σχολή τού Πανεπιστημίου Αθηνών. Αν σπούδασα και τις δύο επιστήμες (θεολογία και φιλολογία)- πράγμα που σήμερα με καταξιώνει, οπωσδήποτε, περισσότερο στο συγγραφικό και λοιπό κοινωνικό μου έργο- το οφείλω και σε αυτόν. Τους ευχαριστώ θερμά και τους δύο για την προθυμία με την οποία ανέλαβαν να παρουσιάσουν στην αγάπη σας το βιβλίο μου, καθώς και όλους εσάς τους πολυαγαπημένους απόδημους και νοσταλγούς τής γενέθλιας γης Ρεθεμνιώτες, αλλά και όσους  άλλους- πλέον των Ρεθεμνιωτών- μάς τιμούν απόψε με την παρουσία τους.   

                                                                     Σας ευχαριστώ!

              


Δεν υπάρχουν σχόλια: